Jan Steen werd in 1938 in Assen geboren in een PvdA-milieu. Vader was bedrijfsleider van een coöperatie. Grote, introverte man. Deed veel voor onderduikers in de Tweede Wereldoor…

Jan Steen werd in 1938 in Assen geboren in een PvdA-milieu. Vader was bedrijfsleider van een coöperatie. Grote, introverte man. Deed veel voor onderduikers in de Tweede Wereldoorlog. Moeder was een lieve, zorgzame vrouw. Ze keek tegen haar man op. Jan had meer contact met zijn moeder.

Jan was een dromerig, in zichzelf gekeerd jongetje. Hij kreeg vaak slaag op school, omdat hij niet oplette. Jan gedroeg zich een beetje meisjesachtig, was anders dan de anderen, p…

Jan was een dromerig, in zichzelf gekeerd jongetje. Hij kreeg vaak slaag op school, omdat hij niet oplette. Jan gedroeg zich een beetje meisjesachtig, was anders dan de anderen, plukte bloemen… Zulke kinderen worden gepest.

’s Zomers maakte hij hutten in droge sloten en schiep zo zijn eigen wereldje. Achter het ouderlijk huis was een grote watertoren en een sloot bij de spoorweg waar Jan veel speeld…

’s Zomers maakte hij hutten in droge sloten en schiep zo zijn eigen wereldje. Achter het ouderlijk huis was een grote watertoren en een sloot bij de spoorweg waar Jan veel speelde. Zijn moeder liet hem in zijn waarde en nam hem in bescherming. “Laat hem toch, dat hoort zo bij hem”.

Zijn vader, die hem meenam naar voetbal, begreep niets van hem. Jan vlocht onderweg stroken van madelieven. Ook meisjes, die naar hem keken, negeerde hij. Eigenlijk had hij graag …

Zijn vader, die hem meenam naar voetbal, begreep niets van hem. Jan vlocht onderweg stroken van madelieven. Ook meisjes, die naar hem keken, negeerde hij. Eigenlijk had hij graag danser willen worden, maar dit was niet bespreekbaar met zijn vader.

Jan was later verloofd en zou bijna trouwen. Maar hij merkte dat hij niet echt verliefd op haar was. Hij maakte een eind aan de verhouding, maar vertelde daarbij niet dat hij jong…

Jan was later verloofd en zou bijna trouwen. Maar hij merkte dat hij niet echt verliefd op haar was. Hij maakte een eind aan de verhouding, maar vertelde daarbij niet dat hij jongens eigenlijk interessanter vond. Jan ontdekte zijn homoseksualiteit toen hij verliefd werd op een filmoperateur van bioscoop Diana in Assen.

Jan vindt het moeilijk om de sfeer in Assen in de jaren vijftig te beschrijven, omdat hij erg op zichzelf was. Hij trok zich steeds in zichzelf terug, ondanks pogingen van zijn ou…

Jan vindt het moeilijk om de sfeer in Assen in de jaren vijftig te beschrijven, omdat hij erg op zichzelf was. Hij trok zich steeds in zichzelf terug, ondanks pogingen van zijn ouders om hem d.m.v. clubs bij de maatschappij te betrekken. Hij voelde zich buiten bedreigd, daar hij veel werd gepest.

Jan las in de krant een artikel over een jongetje dat erg gepest werd op school. Die jongen kreeg lessen in assertiviteit om zich daartegen te verweren. Daar had hij veel aan geha…

Jan las in de krant een artikel over een jongetje dat erg gepest werd op school. Die jongen kreeg lessen in assertiviteit om zich daartegen te verweren. Daar had hij veel aan gehad. Jan stuurde deze jongen een brief en schreef dat hij het heel moedig van hem vond om dat zo in de krant te zetten. De jongen is een keer met zijn moeder bij Jan Steen op bezoek geweest. Jan herkende zich heel erg in deze jongen. Maar die deed er iets aan. Zelf kroop hij weg in zijn eigen wereld. Dat was zijn geluk en kan hij ook nu nog.

Het is een soort bescherming, zo’n eigen wereldje, maar je kunt het zo bedenken dat je er toch weer uitkomt, dat het toch nog leuk is.

Het is een soort bescherming, zo’n eigen wereldje, maar je kunt het zo bedenken dat je er toch weer uitkomt, dat het toch nog leuk is.

De allereerste performance van Jan was bij Pictura. Hij had een groot object gemaakt van organisch materiaal, gevonden bij het wad. Dat verstevigde hij en het hing daar als een gr…

De allereerste performance van Jan was bij Pictura. Hij had een groot object gemaakt van organisch materiaal, gevonden bij het wad. Dat verstevigde hij en het hing daar als een grote zak, waar hij omsloten inzat. Daar kwam hij heel langzaam uit, als bij een geboorte, en liet zich op de grond vallen. Daarna verkende hij zijn omgeving en zocht iets waar hij zich in kon verbergen. Af en toe kwam hij tevoorschijn.

Dat is langzamerhand veranderd. Hij heeft nu vrij veel vrienden om zich heen gekregen, die hij vroeger niet had. Hij beweegt zich nu makkelijker tussen mensen, maar in een bepaald…

Dat is langzamerhand veranderd. Hij heeft nu vrij veel vrienden om zich heen gekregen, die hij vroeger niet had. Hij beweegt zich nu makkelijker tussen mensen, maar in een bepaalde mate. Als het hem niet meer aanstaat, gaat hij gelijk weer terug. Dat is niet meer zo’n angstig gevoel als vroeger als kind. Hij vond zichzelf heel minderwaardig, kon niet goed leren. De leermeesters in de klas zeiden het: “Jij bent de domste van de klas”.

Op het station kwam hij twintig jaar geleden een oude klasgenoot tegen, destijds de beste van de klas, Raymond ten Berge. Die zei : “He Jan, vijfendertig fouten in een dictee!”.…

Op het station kwam hij twintig jaar geleden een oude klasgenoot tegen, destijds de beste van de klas, Raymond ten Berge. Die zei : “He Jan, vijfendertig fouten in een dictee!”. Dat was het eerste dat hij zei. Daar reageerde Jan maar niet op.

Jan’s vader vroeg zich af wat ze met hem moesten doen. Zijn oudste zus Hennie opperde het beroep van etaleur/decorateur. Samen gingen ze naar de grote zaakf Boekbinder. Tonny van…

Jan’s vader vroeg zich af wat ze met hem moesten doen. Zijn oudste zus Hennie opperde het beroep van etaleur/decorateur. Samen gingen ze naar de grote zaakf Boekbinder. Tonny van den Burg was daar een goede etaleur/decorateur. Hij maakte ook modeshows. Daar werd Jan aangenomen. Toen was hij vijftien. Het eerste jaar verdiende hij niets, het tweede jaar fl 19,95 in de Zond. Hij was manusje-van-alles.

Jan leerde daar erg veel. Op het laatst maakte Jan zelf etalages en decors.

Jan leerde daar erg veel. Op het laatst maakte Jan zelf etalages en decors.

Jan is daar tot zijn twintigste geweest. Daarna solliciteerde hij in Groningen. Hij werkte in verschillende zaken. Hij werd zo handig in zijn vak, dat het een routineklus werd en …

Jan is daar tot zijn twintigste geweest. Daarna solliciteerde hij in Groningen. Hij werkte in verschillende zaken. Hij werd zo handig in zijn vak, dat het een routineklus werd en hij het slechts deed om er wat mee te verdienen. Hij leerde zijn vriend Henk kennen. Ze gingen wonen in een opgeknapt boerderijtje in Stitswerd. Ze kregen vrienden, onder wie een Amerikaanse kunstenaar, James Wiley. Die maakte grote, geëmailleerde Francis Bacon-achtige schilderijen. Wiley zei: “Jij moet beelden gaan maken, Jan, ik zie dat je dat moet doen”. Jan maakte in die tijd poppen.  

Jan deed toelatingsexamen op de academie Minerva. Hij werd eerst aangenomen op de avondschool. Daar was geen beeldhouwafdeling. Later combineerde hij dat met de dagschool. Dat dee…

Jan deed toelatingsexamen op de academie Minerva. Hij werd eerst aangenomen op de avondschool. Daar was geen beeldhouwafdeling. Later combineerde hij dat met de dagschool. Dat deed hij vijf jaar. “Dat was een fantastische stap die ik gedaan heb”. Hij had vrienden die hem hierin stimuleerden, onzeker als hij was. Ook de leraren stonden achter hem Hij had een goede leraar, Herman Jansen, die hem heel goed hielp, en ook Johan Sterenberg. Herman Jansen begreep zijn wereld heel goed, dat was voor Jan erg belangrijk.

Doordat Jan zo laat op de academie kwam, wist hij al gauw welke kant hij op wilde. Thuis deed hij heel veel. Daar werd op de academie over gepraat. Jan is heel blij dat hij de aca…

Doordat Jan zo laat op de academie kwam, wist hij al gauw welke kant hij op wilde. Thuis deed hij heel veel. Daar werd op de academie over gepraat. Jan is heel blij dat hij de academie gedaan heeft.

Jan zat vroeger veel thuis, maar fietste ook veel naar Kampsheide, een vennetje met heide tussen Assen en Rolde. Het was een wereldje van heide, water, wollegras, hagedissen en li…

Jan zat vroeger veel thuis, maar fietste ook veel naar Kampsheide, een vennetje met heide tussen Assen en Rolde. Het was een wereldje van heide, water, wollegras, hagedissen en libellen. Er kwamen weinig mensen.

Het was voor hem heel spannend om van Assen naar Groningen te gaan. Hij ging op kamers. Zijn vader overleed vrij vroeg, waarmee de kostwinner wegviel. Lang was Jan ook kostwinner …

Het was voor hem heel spannend om van Assen naar Groningen te gaan. Hij ging op kamers. Zijn vader overleed vrij vroeg, waarmee de kostwinner wegviel. Lang was Jan ook kostwinner voor zijn moeder.en zijn zus.Zijn moeder kreeg later van de Stichting Veertig – Vijfenveertig een uitkering, vanwege het werk van zijn vader voor onderduikers.

In Groningen leerde hij jongens kennen, waarmee hij naar kroegen ging, zoals de gemengde kroeg (homo’s en niet-homo’s) Lucky Star van Pietje Kok. Maar Jan was te verlegen om op …

In Groningen leerde hij jongens kennen, waarmee hij naar kroegen ging, zoals de gemengde kroeg (homo’s en niet-homo’s) Lucky Star van Pietje Kok. Maar Jan was te verlegen om op iemand af te gaan.

De boerderij waar ze wonen is een soort eiland, met bomen, een soort veilig gevoel. De ruimte er omheen is de buitenwereld. Mooi en wijds. Dat geeft een gevoel van vrijheid. De di…

De boerderij waar ze wonen is een soort eiland, met bomen, een soort veilig gevoel. De ruimte er omheen is de buitenwereld. Mooi en wijds. Dat geeft een gevoel van vrijheid. De dichteres Mia Prins vindt dit juist heel beangstigend, die ruimte. De eerste keer op het Wad vond ze heel beklemmend, omdat ze geen kant op kon. Maar Jan krijgt van die wijdsheid een soort kracht en vrijheid, net alsof je loskomt van de aarde.

Jan Steen vindt de bossen van Drenthe wel mooi, maar hij heeft zich er toch los van gemaakt. “Ik ben meer van Groningen gaan houden dan ik vroeger van Drenthe hield”. Dit heeft …

Jan Steen vindt de bossen van Drenthe wel mooi, maar hij heeft zich er toch los van gemaakt. “Ik ben meer van Groningen gaan houden dan ik vroeger van Drenthe hield”. Dit heeft stellig te maken met de vernederingen en het klein gehouden worden, wat hij in zijn jeugd heeft ervaren. Jan geeft zijn ouders hier niet de schuld van. Zij wisten ook niet hoe ze hier mee moesten omgaan. Door de openheid van het Groninger land is hij zich vrij gaan voelen.

Niet alleen op school, maar ook later op de zaak van Boekbinder werd hij gepest. Jan was veel te goedgelovig en was na een pesterij de hele week van streek.…

Niet alleen op school, maar ook later op de zaak van Boekbinder werd hij gepest. Jan was veel te goedgelovig en was na een pesterij de hele week van streek.

Zijn werkgever was een autoriteit, die Jan voortdurend op het matje riep, omdat hij zich volgens hem anders moest opstellen en het zich allemaal niet zo moest aantrekken.…

Zijn werkgever was een autoriteit, die Jan voortdurend op het matje riep, omdat hij zich volgens hem anders moest opstellen en het zich allemaal niet zo moest aantrekken.

Jan was voortdurend op zoek naar veiligheid en “ruimte in zijn hoofd”. Dat kreeg hij in Groningen wel.

Jan was voortdurend op zoek naar veiligheid en “ruimte in zijn hoofd”. Dat kreeg hij in Groningen wel.

De ruimte en de horizon van het wijde land fascineren hem. Je kan eindeloos ver kijken, maar bent toch gebonden aan de aarde. Deze thematiek komt altijd in zijn werk voor. Je wilt…

De ruimte en de horizon van het wijde land fascineren hem. Je kan eindeloos ver kijken, maar bent toch gebonden aan de aarde. Deze thematiek komt altijd in zijn werk voor. Je wilt je los maken van de aarde, maar dat lukt niet door de magnetische kracht, zodat je aan die aarde vast blijft zitten. Maar dat kan je wel in je hoofd.

De vriendschappen die Jan sluit, zijn heel intens. Hij wil weten hoe de ander denkt en voelt. Hij is bang de ander te verliezen omdat die ander wellicht teleurgesteld is in wat hi…

De vriendschappen die Jan sluit, zijn heel intens. Hij wil weten hoe de ander denkt en voelt. Hij is bang de ander te verliezen omdat die ander wellicht teleurgesteld is in wat hij doet. Dit heeft alles met onzekerheid te maken. Maar in een performance voelt hij zich vreemd genoeg heel zeker. Jan kan dit gedrag wel verklaren. Hij smeert zich in met witte klei en creëert zo een tweede huid. Door in deze tweede huid te kruipen komt hij in zijn eigen wereld en maakt het hem niet uit of duizenden mensen hem dan zien. Hij voelt dan de energie dat hij dat moet doen: die stap naar daar en van dat object naar dat object. Zoals hij dat in zijn hoofd heeft, moet het gebeuren.

Onverwachte situaties kan hij dan toch in zijn performance verwerken. Jan noemt als voorbeeld zijn allereerste performance. Vrienden zeggen tegen hem wel eens dat ze hopen dat hij…

Onverwachte situaties kan hij dan toch in zijn performance verwerken. Jan noemt als voorbeeld zijn allereerste performance. Vrienden zeggen tegen hem wel eens dat ze hopen dat hij dat onzekere behoudt, daar dit volgens hen de bron is van zijn creatief vermogen.

Tijdens een vakantie zag Jan een verlaten ijzermijn in Portugal. Het geoxideerde ijzer gaf een prachtige tint aan het water en de grond. Hier bedacht Jan om het verhaal van Icarus…

Tijdens een vakantie zag Jan een verlaten ijzermijn in Portugal. Het geoxideerde ijzer gaf een prachtige tint aan het water en de grond. Hier bedacht Jan om het verhaal van Icarus te gaan uitvoeren. Niet alleen de val, maar ook dat Icarus weer uit de aarde terug komt. Van bamboe, touw en riet vlocht hij de vleugels en smeerde hij zich in met de aarde van Portugal.

De fascinatie voor vogels heeft te maken met hun vermogen zich los te kunnen maken van de aarde. Roofvogels komen heel sterk en krachtig over. Jan vindt zichzelf niet krachtig.…

De fascinatie voor vogels heeft te maken met hun vermogen zich los te kunnen maken van de aarde. Roofvogels komen heel sterk en krachtig over. Jan vindt zichzelf niet krachtig.