Maar wat ik in de film heb willen zeggen, dat is eigenlijk een beetje tijdloos. Dat kun je niet bepalen, dat kun je niet alleen maar africhten aan wat er toen in het veen gebeurd …

Maar wat ik in de film heb willen zeggen, dat is eigenlijk een beetje tijdloos. Dat kun je niet bepalen, dat kun je niet alleen maar africhten aan wat er toen in het veen gebeurd is. Maar wat ik eigenlijk zou willen zeggen, er zijn twee dingen. In de eerste plaats, ik hoop dat dat eruit gekomen is, vooral in de slotscène, je kunt geen sociale emancipatie in de geschiedenis situeren of daar hebben vrouwen een belangrijke rol in gespeeld. Als er ergens een Troelstra op staat, dan is er achter die Troelstra een vrouw geweest. Achter Van Agt staat zijn vrouw en achter Den Uyl staat zijn vrouw. En dat is een van die dingen die ik wil laten zien. Als er sociale emancipatie in de geschiedenis is bewerkstelligd, als mensen hebben gestreden voor vrijmaking, voor losmaking, dan hebben daar vrouwen achter gestaan. En die vrouwen hebben in die geschiedenis een veel te geringe aandacht gekregen. Die aandacht heb ik aan vrouwen in deze film willen geven. Hoe ziet dat er praktisch in een film uit?

Dat realiseert zich daarin dat het twee vrouwen zijn die de hoofdrol spelen. Ik laat in de film het leven van twee vrouwen de revue passeren. Het is het meisje uit de Veenkolonië…

Dat realiseert zich daarin dat het twee vrouwen zijn die de hoofdrol spelen. Ik laat in de film het leven van twee vrouwen de revue passeren. Het is het meisje uit de Veenkoloniën en de dochter van de grootgrondbezitter. En het zijn twee levens die langs elkaar heen gaan. Ze ontmoeten elkaar één keer als klein kind bij een rijtuig, zonder dat ze [dat] zich realiseren. En wanneer ze elkaar weer zien en weer ontmoeten is op het ogenblik dat de ene vrouw dood is. Dat Japke dood is. Dat het meisje van de veenarbeider dood is. In een poging om onder het gezag van de grootgrondbezitter uit te komen. 

Nou, en je vroeg naar een tweede bedoeling. En ik vind dat eigenlijk de meest belangrijke bedoeling. De meest belangrijke doelstelling. Kijk, toen ik met filmen in Groningen begon…

Nou, en je vroeg naar een tweede bedoeling. En ik vind dat eigenlijk de meest belangrijke bedoeling. De meest belangrijke doelstelling. Kijk, toen ik met filmen in Groningen begon en met 008 begon, toen had ik me één ding voor ogen gesteld. Aan amateurs te laten zien dat filmische expressie niet het heiligdom is van, laten we maar zeggen... de mensen van het vak. Dat gewone mensen in hun dagelijkse omstandigheden dat medium kunnen pakken en er iets mee kunnen doen. Nou, toen hebben we Ontbinding gemaakt en toen zeiden ze... Nou, daar heeft hij dan wel gelijk aan. Dat heeft hij dan ook laten zien. En in Groningen begon toen ook een storm, een ontwikkeling los te komen, dat amateurs met film bezig gingen.

Maar, je moet het kort houden. En na die tijd zijn de korte producties ontstaan. Toen heb ik gezegd, wat is dat voor onzin? Wat is dat voor onzin? Waarom is een lange discussie, …

Maar, je moet het kort houden. En na die tijd zijn de korte producties ontstaan. Toen heb ik gezegd, wat is dat voor onzin? Wat is dat voor onzin? Waarom is een lange discussie, een lang overleg... Een lang... Een lang verhaal aan toeschouwers.

Het eigendom van mensen die toevallig een filmschool gehad hebben. Dat is hun niet voorbehouden. Dat mag iedereen. Nou, en nou heb ik een film van anderhalf... Hebben wij een film…

Het eigendom van mensen die toevallig een filmschool gehad hebben. Dat is hun niet voorbehouden. Dat mag iedereen. Nou, en nou heb ik een film van anderhalf... Hebben wij een film van anderhalf uur gemaakt. En daaruit moet komen vast te staan dat het een expressiemiddel is in de handen van mensen die er iets mee willen zeggen. Waarbij ik dan zeg, het kost je bloed, tranen, het kost je zweet, het kost je tijd... Het kost je moeilijkheden in je huwelijk. Want dat gaat onherroepelijk ermee gepaard. Er zijn spanningen die er rondom ontstaan. Verrekte erge spanning. Maar het is allemaal de moeite waard. Als er twaalfhonderd mensen vanavond in de Oosterpoort naar onze film gekomen zijn. Dan zeg ik, God wat is mooi.

Er hebben vierhonderd mensen aan uw film meegedaan. Mag je dan uit de bewoording van u en uit het feit van het aantal concluderen dat het bij de meeste amateurs aanspreekt om een …

Er hebben vierhonderd mensen aan uw film meegedaan. Mag je dan uit de bewoording van u en uit het feit van het aantal concluderen dat het bij de meeste amateurs aanspreekt om een film te doen?

Ja, dat geloof ik wel. Dat geloof ik wel.

Ja, dat geloof ik wel. Dat geloof ik wel.

Dan wordt er wel gezegd, het is zo weinig professioneel wat er gebeurt hier. En het is zo weinig professioneel wat er gebeurt daar links. Maar dan zeg ik nu op dit ogenblik tegen …

Dan wordt er wel gezegd, het is zo weinig professioneel wat er gebeurt hier. En het is zo weinig professioneel wat er gebeurt daar links. Maar dan zeg ik nu op dit ogenblik tegen een gemeentelijke en provinciale overheid. Als je er nu niet in springt, dan maak je het wel kapot. Dan stop je wel een ontwikkeling die het verdient om voortgang te vinden. De gemeente en de provinciale overheden moeten op dit ogenblik... Wij hebben bewezen dat het kan.

Niet foutloos. Maar we hebben bewezen dat het kan. De gemeentelijke en provinciale overheid moeten aan amateurs de kanalen en de mogelijkheden bieden om te gaan filmen.…

Niet foutloos. Maar we hebben bewezen dat het kan. De gemeentelijke en provinciale overheid moeten aan amateurs de kanalen en de mogelijkheden bieden om te gaan filmen.