Nu zie ik negen gemeenten met zeer hoge NSB-percentages. Anloo, met ruim 29%, in 1939 nog.

Nu zie ik negen gemeenten met zeer hoge NSB-percentages. Anloo, met ruim 29%, in 1939 nog.

Vries, Rolde, Dalen, Norg, Westerbork, Eelde, Peize, Borger. Hoe karakteriseert u die nog? Nou, ik zou zeggen, op enkele na, maar het valt toch wel op, als je het als geheel besch…

Vries, Rolde, Dalen, Norg, Westerbork, Eelde, Peize, Borger. Hoe karakteriseert u die nog? Nou, ik zou zeggen, op enkele na, maar het valt toch wel op, als je het als geheel beschouwt, dat er vele hondsruggemeenten bij zitten. Vrijzinnige gemeenten? En vrijzinnige gemeenten. En neemt u nou eens een plaats als Borger? Nou ja, in het dorp, in het kerkdorp Borger, betrekkelijk weinig. Maar in Buinen, veel. En Buinen gaat naar de kant van de venen.

Drouwen, dat is een klein gehucht. Hebt u weer die familieinfectie. Maar wat deze gemeenten natuurlijk wel gemeen hebben, is het hondsrugkarakter. En ze zijn vrijzinnig, over 't a…

Drouwen, dat is een klein gehucht. Hebt u weer die familieinfectie. Maar wat deze gemeenten natuurlijk wel gemeen hebben, is het hondsrugkarakter. En ze zijn vrijzinnig, over 't algemeen. Nu nemen we de negen gemeenten, met het laagste NSB-percentage, met het laagste NSB-cijfer. Hoogeveen.

Een zuiver, rechtse gemeente, met veel antirevolutionaire en christelijk-historische. 2,1% NSB'ers. Nijeveen, ook rechts, met ruim 3%. Dat is toch wel minder dan 29% voor Anloo en…

Een zuiver, rechtse gemeente, met veel antirevolutionaire en christelijk-historische. 2,1% NSB'ers. Nijeveen, ook rechts, met ruim 3%. Dat is toch wel minder dan 29% voor Anloo en 20% voor Vries. Nou ja, en andere gemeenten lopen daar ook zo'n beetje omheen, die ik zojuist genoemd heb. Met de uitzondering van Borger, dat door het feit dat Borger zelf weinig had, ten slotte maar tot 11 komen. Nijeveen. Schoonebeek. Veel orthodox protestanten. Oud-Schoonebeek, veel katholieken. Nieuw-Schoonebeek.

Vledder, toch ook nogal. Diever is wat gemelleerd, ik weet het wel, maar heeft toch ook nogal wat confessionelen. Beilen zeker.

Vledder, toch ook nogal. Diever is wat gemelleerd, ik weet het wel, maar heeft toch ook nogal wat confessionelen. Beilen zeker.

Zuidwolde ook.

Zuidwolde ook.

Dwingelo valt een beetje uit de toon. Voor zover ik weet een tamelijk vrijzinnig dorp. Gasselte is een hondsrug gebied, maar heeft toch een vrij sterke inslag van confessionalitei…

Dwingelo valt een beetje uit de toon. Voor zover ik weet een tamelijk vrijzinnig dorp. Gasselte is een hondsrug gebied, maar heeft toch een vrij sterke inslag van confessionaliteit.

Een paar conclusies, zoals dokter Buning die neergelegd heeft in een artikel in het komende maandblad, Drenthe.

Een paar conclusies, zoals dokter Buning die neergelegd heeft in een artikel in het komende maandblad, Drenthe.

Ontdekt u in uw werk, in uw bezigheden, in uw, nou ja, gewoon hier in deze samenleving, zoiets als uw terugkomst is het levende bewijs van het falen van de ander. Hebt u dat wel e…

Ontdekt u in uw werk, in uw bezigheden, in uw, nou ja, gewoon hier in deze samenleving, zoiets als uw terugkomst is het levende bewijs van het falen van de ander. Hebt u dat wel eens ervaren?

Ik heb het persoonlijk niet ervaren, maar ik weet dus uit literatuur en uit verhalen van gesprekken, met vrienden, dat dit probleem inderdaad vooral vlak na de oorlog wel aan de o…

Ik heb het persoonlijk niet ervaren, maar ik weet dus uit literatuur en uit verhalen van gesprekken, met vrienden, dat dit probleem inderdaad vooral vlak na de oorlog wel aan de orde was.

En hoe interpreteert u dat?

En hoe interpreteert u dat?

Ten dele uit een zeker schuldbesef bij het grootste deel van de Nederlandse bevolking, dat men zo weinig voor de Joodse bevolkingsgroep gedaan heeft. Ja, misschien ook heeft kunne…

Ten dele uit een zeker schuldbesef bij het grootste deel van de Nederlandse bevolking, dat men zo weinig voor de Joodse bevolkingsgroep gedaan heeft. Ja, misschien ook heeft kunnen doen.

Mag je nu stellen dat Assenaren tekortgeschoten zijn, waar ze zien dat een groot deel van hun bevolking weggevoerd is? Of moet je zeggen dat Nederlanders tekortgeschoten zijn?…

Mag je nu stellen dat Assenaren tekortgeschoten zijn, waar ze zien dat een groot deel van hun bevolking weggevoerd is? Of moet je zeggen dat Nederlanders tekortgeschoten zijn?

Ik geloof dus dat je het zo stellen moet, dat mensen tekortgeschoten zijn in dit geval.

Ik geloof dus dat je het zo stellen moet, dat mensen tekortgeschoten zijn in dit geval.

Veel algemener dus?

Veel algemener dus?

Ja, dit moet je in een breder verband zien.

Ja, dit moet je in een breder verband zien.

En is het nu zo, u is een geassimileerde Jood, u is Nederlander die toevallig Jood is.

En is het nu zo, u is een geassimileerde Jood, u is Nederlander die toevallig Jood is.

Ontdekt u nu dat men in het algemeen nog steeds mensen als u wil drukken op plaatsen waar u niet wilt zitten? Met andere woorden.

Ontdekt u nu dat men in het algemeen nog steeds mensen als u wil drukken op plaatsen waar u niet wilt zitten? Met andere woorden.

Met andere onderscheiding maken dan, u is toevallig een Nederlandse Jood.

Met andere onderscheiding maken dan, u is toevallig een Nederlandse Jood.

Ik heb daar persoonlijk geen last van en ook geen ondervindingen van. Maar, nou, ik heb vorige week bijvoorbeeld dat boek gelezen van de heer Schoon, de voorzitter van de stichtin…

Ik heb daar persoonlijk geen last van en ook geen ondervindingen van. Maar, nou, ik heb vorige week bijvoorbeeld dat boek gelezen van de heer Schoon, de voorzitter van de stichting 40-45, die een bijzonder lezenswaardig boekje heeft geschreven over het verzet in Drenthe. En dan word je toch soms wel weer geconfronteerd met de gedachten, die in sommige kringen leeft van, de Jood is toch anders. Hij beschrijft daar bijvoorbeeld in hoe in het eind van de oorlog ergens in Drenthe een aantal parachutisten gedropt werden. Twee Belgen, twee Engelsen en een Jood. En dat vindt u tekenend? Dat vind ik inderdaad tekenend voor de mentaliteit voor een deel van de bevolking, ja.

Daarmee wilt u waarschijnlijk ook zeggen dat racisme altijd en iedere keer weer kan optreden, overal?

Daarmee wilt u waarschijnlijk ook zeggen dat racisme altijd en iedere keer weer kan optreden, overal?

Inderdaad, het kan overal op de wereld weer optreden, men zal altijd proberen z'n onlustgevoelens te projecteren op een zondebok, op een minderheidsgroep.…

Inderdaad, het kan overal op de wereld weer optreden, men zal altijd proberen z'n onlustgevoelens te projecteren op een zondebok, op een minderheidsgroep.

Ja, je zult dat altijd weer zien, overal ter wereld speelt dat probleem en het kan ook ieder moment weer gebeuren.

Ja, je zult dat altijd weer zien, overal ter wereld speelt dat probleem en het kan ook ieder moment weer gebeuren.

Overal zullen bevolkingsgroepen hun onlustgevoelens afreageren op een zondebok.

Overal zullen bevolkingsgroepen hun onlustgevoelens afreageren op een zondebok.

Hoe ervaart u nu de 4e en de 5e mei?

Hoe ervaart u nu de 4e en de 5e mei?

Ik zie het hoofdzakelijk als een dag van herdenken. De 4e mei is voor mij dus belangrijker als de 5e mei. En ik geloof hierin dat we hierin een boodschap aan de jeugd door moeten …

Ik zie het hoofdzakelijk als een dag van herdenken. De 4e mei is voor mij dus belangrijker als de 5e mei. En ik geloof hierin dat we hierin een boodschap aan de jeugd door moeten geven dat dit gebeurd is. En dat we een samenleving moeten creëren waarin dit soort dingen achterwege blijft.