Jaap van Hasselt

Ron van Hasselt kwam in 2025 langs met een oud roestig blik met zuur ruikende films van zijn oom Jakob van Hasselt. Hierop staan beelden van de nog jonge Els en Karla die in Auschwitz zijn vermoord. Hun ouders hebben de oorlog overleefd, maar hebben de films nooit terug kunnen of willen kijken. Meer dan 80 jaar later publiceren de Groninger Archieven voor het eerst de beelden waarop het leven van een gelukkig Joods gezin in Amsterdam te zien is, evenals beelden uit Haulerwijk en Groningen.

Jakob (Jaap) van Hasselt is één van zes broers uit Slochteren, één van de jongere broers van de in Groningen bekende Simon van Hasselt. Simon was, hoofd van de Joodse school in Groningen voordat hij met zijn hele gezin werd vermoord op 12 februari 1943 in Auschwitz.

Simon van Hasselt, broer van Jaap van Hasselt

Simon van Hasselt, broer van Jaap van Hasselt

Jaap vertrekt al jong vanuit Groningen naar Amsterdam om daar te gaan werken als notaris. Hij ontmoet de Haagse Elisabeth (Lies) Wisbrun. Zij komt uit een familie die het modehuis Wisbrun en Liffman bestierden. Dit modehuis had 9 filialen door het hele land. Jaap en Lies trouwen en gaan in Amsterdam wonen.

Modehuis Wisbrun (vermoedelijk Den Haag)

Modehuis Wisbrun (vermoedelijk Den Haag)

Hun eerste dochtertje, Els, wordt geboren op 28 januari 1935. Karla (Hinderika) volgt op 30 maart 1937. De van Hasselts besluiten kort na de geboorte van Els een camera te kopen en het prille leven van hun dochters te filmen. Els en Karla leiden een ogenschijnlijk gelukkig leven, we zien ze fietsen, spelen, op bezoek gaan bij familie en ze worden als baby liefdevol getoond aan familie door heel Nederland. We zien beelden van Haulerwijk, Groningen en natuurlijk Den Haag en Amsterdam.

Ze doen alles wat we zien dat andere welgestelde gezinnen ook doen in die tijd. Ze gaan op vakantie naar St. Moritz, vieren Sinterklaas, gaan naar het strand en spelen in de sneeuw. Er zijn een aantal films van de zgn. broederdagen, waarbij de broers van Hasselt elkaar ergens in Nederland opzoeken. Zoals zoveel mensen in die periode lijken ze koningsgezind. Er is een film, “Den Haag in bruidstooi”, waarbij Juliana en Bernhards trouwerij gevierd wordt en ze filmen de koningin in Amsterdam.

Els en Karla bij en in de box

Els en Karla bij en in de box

Het filmen houdt plots op in 1941. Als gezin onderduiken op één adres lukte niet. De dochtertjes werden gescheiden van hun ouders ondergebracht.Jaap en Lies overleefden in de onderduik, hun dochtertjes werden verraden en naar Auschwitz gedeporteerd. Els werd niet ouder dan negen en Karla zes, vermoord door een misdadig regime…

De films lagen tientallen jaren bij de Haagse familie en bleven in hun blik. Jaap werd na de oorlog notaris van Otto Frank, een lotgenoot als het gaat om het verlies van kinderen in de oorlog.

Collectie van Hasselt